بررسی توسعه پیلسوختی قابلحمل در سال 2008
سال 2007 میلادی، موارد توسعه ارزشمندی را در زمینه صنعت پیلسوختی قابلحمل به خود دید. شاید مهمترین این موارد، تصمیم سازمان بینالمللی هواپیمایی غیرنظامی (ICAO) مبنی بر اجازه حمل پیلهایسوختی و چند نوع محدود از کارتریجهای متانول در کابین هواپیما باشد که در ژانویه 2007 اتخاذ شد. این تصمیم چند ماه بعد به تصویب قانونی مشابه با ICAO توسط ایالات متحده انجامید. بدین ترتیب یکی از موانع اصلی در مسیر ارائه زودهنگام پیلهایسوختی قابلحمل به بازار مصرف از سر راه برداشته شد. اگرچه هنوز موانع زیادی در این مسیر پابرجاست که توسعه بیشتر و روز افزونتر این قنآوری را میطلبد.
چالشهای فنی باقیمانده برای پیلسوختی قابلحمل نظیر افزایش طول عمر استکها، کوچکسازی استک و BOP، افزایش چگالی توان و بهبود ضریب اطمینان پیلسوختی متانولی (DMFC) منفعل اخیراً مورد توجه خاص سازندگان تلفنهمراه قرار گرفته است.
هرچند پیلهای سوختی قابلحمل در مقایسه با کاربردهای دیگری چون خودروها به مرحله ارائه به بازار مصرف، نزدیکترند اما تاکنون فقط چند کارخانه تولید انبوه این وسایل احداث شده است. به هر حال دورنمای تحقق عرضه گسترده یک محصول پیلسوختی قابلحمل در جامعه در 2 سال آینده، امری امکانپذیر میباشد. این مقاله، نسخهای خلاصه شده و مختصر از گزارش مفصل اعضای تحقیقات اتحادیه FCT است که تحلیلی جامع بر توسعه بازار این محصول در 10 سال آینده ارائه میدهد.
1- چگونگی توسعه بازار مصرف در 12 ماه گذشته
نمودار توسعه پیلسوختی قابلحمل برحسب ناحیه (نمودار 2) بیانگر سهم چند شرکت فعال در این زمینه و منطقه جغرافیایی آن است. امریکایشمالی به تنهایی بیش از نیمی از تمامی شرکتهای فعال در عرصه توسعه پیلسوختی برای کاربردهای قابلحمل را در خود جای داده است و اروپا و ژاپن در رتبههای بعدی این ردهبندی قرار دارند.

نمودار 1- توزیع جغرافیایی شرکتهای فعال در توسعه پیلسوختی قابلحمل در سال 2007
این توزیع میتواند تا حدی منعکسکننده حقایق اقتصادی وسیعتری از هر منطقه جغرافیایی باشد. برای مثال، امریکای شمالی بزرگترین رشد اقتصادی را داشته و این مسئله بههیچوجه تنها بهدلیل فراهم بودن بودجه نظامی نیست؛ (لازم به ذکر است بودجه نظامی یکی از چند مورد حمایت دولتی کشورهای دنیا از سرمایهگذاری در پیلهایسوختی قابلحمل محسوب میشود.) بلکه متأثر از شرایط سخت سرمایه مشارکتی با ریسک بالا نیز است.
رشد شرکتهای جدید در ایالات متحده با کشور ژاپن مقایسه میشود و این در حالیست که اقتصاد ژاپن (و مبنای توسعه پیلسوختی این کشور) نه فقط در سلطه شرکتهای بزرگ است بلکه دسترسی به سرمایهگذاری اولیه محدودتر است و همین مانعی دشوار برای SMEها جهت ورد به این عرصه است.
در قاره اروپا نیز، فرانسه، ایتالیا و آلمان همچنان پیشتاز به لحاظ تعداد شرکتهای فعال در این زمینه هستند. ضمن اینکه در قاره آسیا، عمدتاً کشورهای ژاپن، چین، کره و تایوان در زمینه توسعه پیلهای سوختی قابلحمل فعالیت میکنند.
نکته بسیار قابل توجه این است که پس از پیدایش پیلسوختی پلیمری كوچك در ماشین اسباببازی ’h-racer‘ توسط شرکت Horizon Fuel Cell Technologies در 2 سال گذشته این پیلهای سوختی متانولی (DMFC) بودند که پیش از پیلهای سوختی پلیمری قابلحمل ارسال شدهاند. اما پدیده ’h-racer‘ احتمالاً به لحاظ طولانی بودن زمان حرکت، موردی استثنايي در پیلهای سوختی قابلحمل است. اکثر سازندگان پیلهای سوختی قابلحمل برای بازارهای mainstream CE بر نوع DMFC متمرکز شدهاند و از این وسیله در لپتاپها و دیگر محصولات قابلحمل نسبتاً بزرگ و یا وسایل کوچکتری مانند تلفنهای همراه استفاده میکنند. وقتی یکی از تولید کنندگان بزرگ قطعات اصلی CE، خردهفروشی اولین محصولات DMFC را آغاز کند، این اطمینان را بهوجود میآورد که پیلسوختی متانولی بهسرعت موقعیت خود را بهعنوان نوع منتخب پیلسوختی برای همگان احیا میکند. بهطوریکه پیلهای سوختی پلیمری و اکسیدجامد، سهم کمتری در بازار قابلحمل داشته باشند.

نمودار 2- سهم نسبی انواع پیل سوختی قابلحمل ارسال شده به سرتاسر جهان
(عكس را با اندازه واقعي ببينيد)
برجستهترین اخبار و رویدادهای پیلسوختی قابلحمل در 2008-2007: اخبار و رویدادهای زیر بهمنظور مشخصکردن توسعههای بینالمللی صورت گرفته در بخش پیلسوختی قابلحمل در 12 ماه گذشته انتخاب شده است. باید اذعان کرد این لیست، چندان جامع و فراگیر نیست.
• 19 نوامبر 2007- چراغ سبز شبکه بینالمللی حملونقل هوایی برای برداشتن منع قانونی حمل کارتریجهای سوخت
سازمان هواپیمایی غیرنظامی (ICAO) با اصلاح قوانین خود اجازه دارد سیستمهای پیلسوختی قابلحمل و کارتریجهای سوختی آنها بهعنوان اثاثیه دستی توسط هواپیماها حمل شوند. اجرای این دستورالعمل تا ژانویه 2009 در سرتاسر جهان اجباری میگردد.
• 18 نوامبر 2007- سامسونگ یک وسیله سیار پیلسوخی توسعه داد که با آب کار میکند.
شرکت سامسونگ از یک PDA که هیدروژن را به هنگام تقاضا از واکنش آب و فلز تولید میکند، پردهبردای کرد. این وسیله کمتر از 3 وات توان الکتریکی تولید میکند و سامسونگ مدعیست با در نظرگرفتن روزانه 5 ساعت استفاده، باید کارتریج این وسیله هر 5 روز یکبار تعویض گردد.
• 3 اکتبر 2007- پردهبرداری از دستگاه پخشکننده موسیقی DMFC توشیبا
شرکت توشیبا در نمایشگاه Ceatec ژاپن از نمونه اولیه دستگاه پخشکننده موسیقی جدید خود با عنوان ’Gigabeat‘پردهبرداری کرد. این دستگاه با استفاده از تنها 10 میلی لیتر متانول، 10 ساعت کار میکند. تولید تجاری آن در سال 2008 آغاز ميشود.
• 6 مارس 2007- شرکت MTI MicroFuel Cells بودجهای 500 هزار دلاری از وزارت انرژی ایالات متحده دریافت کرد.
شرکت MTI MicroFuel Cells از این بودجه برای توسعه Platform فنآوری ‘Mobion’ خود استفاده میکند. با در نظر گرفتن این تعهد، مجموع بودجهای که وزارت انرژی در عرض یک سال به این شرکت پرداخته است به 5/1 میلیون دلار رسید.
• 11 ژنویه 2008- مشارکت دو شرکت Horizon و Corgi برای توسعه اسباببازیهای پیلسوختی
دو شرکت Fuel Cells Technologies Horizon و International Corgi مشارکتی استراتژیک را آغاز کردند که امکان استفاده Corgi از تجربه پیلسوختی Horizon در حوزه ماشینهای اسباببازی هیدروژنی را فراهم میآورد. این پیمان با توجه به موفقیت ماشین اسباببازی ‘h-racer’ شرکت Horizon و توافق سازنده آن با شرکت چینی Wah Shing ایجاد شده است.
2- محرکهای بازار
این بخش به جستوجوی برخی از محرکهای بازار در حال توسعه پیلهای سوختی قابلحمل میپردازد و قصد دارد بهصورت مفهومی پیرامون بخش 1 یعنی ایمنی توسعههای بازار بپردازد.
پیلهای سوختی قابلحمل در سطحی مشابه به سایر کاربردهای این فنآوری مثل حملونقل و نیروگاهی کوچک از حمایت دولتی برخوردار نیست. دلیل این تفاوت نیز در سیاست و نگرش سازندگان آنها نهفته است؛ زیرا سازندگان در بازار این وسایل، توانایی مواجهه با اهداف سیاسی گستردهتری مثل کاهش انتشار دیاکسیدکربن یا امنیت انرژی را نمیبینند. بههمین دلیل است که بخش اعظم هزینههای توسعه پیلسوختی قابلحمل متوجه بخش خصوصی گردیده است.
بخش خصوصی نیز ظاهراً با شناسایی تقاضای بازار به افزایش زمان کارکرد وسایلی که برق خیلی زیادی مصرف میکنند، سرمایهگذاری زیادی بر روی پیلهای سوختی داشته و احتمالاً موفق خواهد شد قبل از آنکه انواع پیلسوختی کمک و حمایتی از جانب دولت دریافت کنند، محصولات قابلحمل را با استفاده از این فنآوری به بازار مصرف عرضه نماید. مورد استثنایی این عدم برخورداری از حمایت دولتی به کشور ایالات متحده مربوط میشود؛ چون ارتش این کشور همچنان به سرمایهگذاری خود در برنامههای توسعه منابع تغذیه جهت استفاده در میدان نبرد ادامه میدهد.
کدها و استانداردها: در زمینه کدها و استانداردها باید گفت در اصل دو رقابت پیروزند. یکی از آنها رقابت بر سر ایجاد کدها و استانداردهای (C&S) ملی و بینالمللی است که درصورت پیروزی میتوان بهصورت بینالمللی کدها و استانداردها را صادر کرد. دومین رقابت، بخش خصوصی است که تلاش میکند چند فرمت استاندارد صنعتی ایجاد نماید.
تدارک توسعه زنجیرهای: با درنظرگرفتن پیچیدگی محصولات الکترونیکی قابلحمل متداول بهویژه محصولات CE قابلحمل، معقول است فرض کنیم زنجیرههای تهیه در مورد پیلهای سوختی قابلحمل نیز به همان نسبت پیچیده خواهند بود. در واقع دورنمای بالقوه بازارهای این وسایل هنوز در حال رشد است و توسعهدهندگان مجبورند امورشان را مانند استراتژیهای قبلی نفوذ در بازار که شکست خورده است، تنظیم نمایند.
درک زنجیرههای تأمین گستردهتر برای هر محصول با در نظر گرفتن امکان سوداگری و احتکار در بازار، امری بسیار سخت و از طرفی تعیینکننده خواهد بود. در مورد تلفنهایهمراه، در حقیقت این سازندگان پیلسوختی نیستند که تصمیم گرفتهاند محصولات خود را به بازار عرضه کنند؛ بلکه اساس این تصمیم در دست شرکتهای ارتباطی یا فروشندگان است ( نمودار3). بنابراین با ملاحظه جداول زمانی مشخص شده برای معرفی تلفنهایهمراه پیلسوختی به بازار مصرف، در مییابیم بهتر است درخصوص شرکتهای ارتباطی بیاندیشیم تا اینکه راجع به توسعهدهندگان این فنآوری صحبت کنیم.

نمودار3- ساختار ساده شده زنجیره تهیه تلفنهمراه پیلسوختی و نمایش اهمیت مرکزی
فروشنده
(جدول را با اندازه واقعي ببينيد)
3- سخنان دکتر چارلز استون متخصص پيلسوختي پليمري
دکتر استون، یکی از متخصصان نامدار فنآوری پیلسوختی پلیمری در دنیاست. او کار خود را در سال 1990 میلادی با شرکت سیستمهای توان بلارد آغاز کرد و در سال 2002 به سمت معاون تحقیق و توسعه این شرکت منصوب شد. او در مارس 2007 همکاری خود با بلارد را قطع کرد تا اداره شرکت مشاور خود با نام Eon Consultants را در سطح Gveen Energy شروع کند.
فنآوریهای پیلسوختی در آینده، وسایل الکترونیکی را روشن میکنند.
دکتر استون معتقد است: "امروزه مشتریان از کوتاه بودن مدتزمان دوام شارژ باتریهای قابلشارژ یون-لیتیم، حتی پیشرفتهترین نمونه این باتریها برای کاربردهایی مثل تلفنهمراه و لپتاپ ناراضیاند. این مطلب به ندرت بازگو شده است اما حقیقت دارد که باتریهای یون لیتیم اگر در معرض هوای 40 درجه سانتیگراد قرار گیرند وقتی بهصورت 100 درصد شارژ میشوند، بهطور ثابت 30 درصد ظرفیت انرژیشان را در طول 12 ماه از دست میدهند. این وضعیت در لپتاپهای درحال کار، حالتی عادی است. گرسنگی سیرنشدنی برای توانهای بالاتر و زمانهای اجرای طولانیتر در وسایل الکترونیکی قابلحمل و دستی معضل بزرگی میباشد که حل آن نیازمند راهحل یا احتمالاً مجموعهای از راهحلهای اساسیتر است.
در مورد باتری یون-لیتیم، پاناسونیک به تازگی از توسعه یک باتری جدید خبر داده است که چگالی انرژی آن دو برابر باتریهای یون-لیتیم معمولی یعنی 740 وات ساعت بر لیتر است. با وجود آنکه این دستاورد پیشرفتی چشمگیر به حساب میآید اما هدف وزارت انرژی ایالات متحده برای سال 2010 میلادی توسعه یک سیستم پیلسوختی با توانی کمتر از 50 وات و چگالی انرژی 1000 وات ساعت بر لیتر برای وسایل الکترونیکی است.
محققان میکوشند، جایگزینهای مناسبی برای فنآوری باتری بیابند و در این مسیر، مسلماً پیشرفتهترین گزینه، پیلهای سوختی متانولی مستقیم (DMFC) است. تقریباً 20 شرکت کوچک و بزرگ در دنیا به سختی تلاش میکنند تا موفقیت این فنآوری را در رقابت با باتریها بهعنوان منبع تغذیه آتی وسایل الکترونیکی قابلحمل و دستی ارتقا دهند. به نظر میرسد بهجز چند کاربرد نظامی، این فنآوری در فاز برنامههای نمایشی گیر کرده و جلوتر نرفته است. اصلیترین و کلیدیترین چالشهایی که میتوان برای DMFC ذکر کرد، هزینه و چگالی انرژی آن است که به پیچیدگی سیستم، بارگذاریهای نسبتاً بالای کاتالیست، سوخت مصرفی (تراوش متانول از غشا) و این حقیقت که دیاکسیدکربن و مقادیر کمی متانول از این پیلهای سوختی منتشر میشود، مربوط میگردد. واضح است که حل این مسائل، ثباتقدم و عزم جدیتری را میطلبد.
با این وجود پیشرفتهای قابلملاحظهای توسط شرکتهایی مانند MTI Micro Fuel Cells، توشیبا، هیتاچی، LG Chem و Neah Power Systems و چند شرکت دیگر بهدست آمده است که بدون شک در نزدیک ساختن این فنآوری به مرحله تجاریسازی مؤثر بوده است. در اعلان فوریه 2007 شرکت PolyFuel، توسعهدهنده غشاهای پیشرفته برای DMFC، آنها مدعی شدند در سال2009 -2008تجاریسازی محصولات DMFC جایگزین باتری آغاز میشود. همان شرکت در اعلانات جدیدتر یعنی سپتامبر 2007 اطلاعاتی را درخصوص یک استک DMFC درون ساختمانی (in-House) منتشر کرده است. در این استک از غشای هیدروکربنی اختصاصی شرکت PolyFuel با چگالی توان 500 وات بر لیتر استفاده شده است.
اگرچه خیلیکم و بهندرت از DMFC بهعنوان منبع تغذیه وسایل الکترونیکی یاد میشود؛ فنآوری پیلهای سوختی هیدروژنی مستقیم (DHFC) جایگزینی برای DMFC خواهد بود. پیشرفتهای اخیر در هر دو زمینه ذخیره هیدریدهای فلزی و هیدریدهای شیمیایی و همچنین ترقی فنآوری استک DHFC، پتانسیل این فنآوری در رقابت بر سر جایگزینی باتریهای یون-لیتیم را بالا برده است.
شرکت Angstrom Power که یک شرکت خصوصی واقع در ونکوور شمالی کانادا است، در خط مقدم توسعه این فنآوری قرار دارد. آنگستروم بیش از این محصولات نمایشی متعددی را با استفاده از فنآوری micro DHFC توسعه داد و همچنین روابط استراتژیکی با شرکتهای Motorola و Heliocentris به منظور عرضه این فنآوری به بازار مصرف برقرار نموده است. این سه شرکت، همکاری نزدیکی با مراجع و مؤسسات نظارتی بهمنظور کسب اجازه برای مصرف هیدروژن بهعنوان سوخت on-board هواپیما دارند و امیدواریهایی برای دریافت این مجوز در اوایل سال 2009 بهوجود آمده است.
در زمینه ذخیره هیدریدهای شیمیایی، شرکت میلنیوم سل، یک شرکت در لیست NASDAQ در Eatontown نیوجرسی، بهطور حتم بهدلیل کاربرد مستقیم فنآوری ذخیره هیدروژن در باتریهای هیدروژنی، پیشتاز بلامنازع است. اخیراً یک شرکت خصوصی در استرالیا به نام Oreion اعلام کرده است که در حال ارزیابی DHFC در میان سایر فنآوریهای پیلسوختی توسعه داده شده توسط مشهورترین ارگان استرالیایی این عرصه در جهان یعنی سازمان تحقیقات صنعتی و علمی Commonwealth (CSIRO) است. این موضوع بیانگر آن است که زمان طولانی باید بگذرد تا فنآوری DMFC کاربرد تجاری پابرجایی در وسایل برقی کوچک پیدا کند و علاقهمندی بیشتر به DHFC بهعنوان یک فنآوری جایگزین ایجاد شده است. با فرض فرصت بازار برای وسایل برقی با چگالی انرژی بالا و با در نظر گرفتن سه شرکت چینی بزرگ که بهتنهایی سال گذشته بيش از 600 میلیون باتری یون-لیتیم تولید کردهاند، فرصتهای زیادی برای هر دو فنآوری پیلسوختی وجود دارد تا بخش اعظمی از بازار مصرف را به خود اختصاص دهند.
با ملاحظه سرمایهگذاریهای مالی قابلتوجهی که پیش از این، در زمینه DMFC انجام شده و این فنآوری را به مرحله تجاریسازی نزدیکتر ساخته است، چرا بازار باید سرمایهگذاری بیشتری در زمینه انجام دهد؟ دلیل این امر آن است که DHFC نسبت به DMFC مزایایی دارد که جایگاه این فنآوری بهعنوان یک نوع پیلسوختی ارزشمند در جایگزینی باتریها را مستحکم میسازد.
اساساً بهعلت آنکه سینتیکهای اکسیداسیون هیدروژن تقریباً دو مرتبه بیشتر از اکسیداسیون متانول است، بازدهی تبدیل انرژی DHFC بالاتر میباشد. کمتر بودن میزان مصرف کاتالیستهای فلزی گرانقیمت در این فنآوری منجر به تهیه وسایلی با چگالی انرژی بالاتر و هزینه کمتر میشود. بهعلاوه قادر بهمصرف تقریباً کامل سوخت با عملیات ذاتاً منفعل میباشند؛ این قابلیت نیاز به micro mechanics و حسگرها را رفع کرده و در نتیجه کاهش هزینه، اندازه و پیچیدگی سیستم پیلسوختی را در پی داشت و بههمین نحو، تأثیر منفی این وسایل بر دوام و ضریب اطمینان را حذف میکند. سادهلوحانه است که تصور کنیم کاربرد هیدروژن بهعنوان سوخت در DHFC، مسألهای کاملاً حل شده است، بههرحال هر دو این فنآوریها دارای مشکلات و مسائل حلنشدنی زیادی هستند.
پیلهای سوختی مینیاتوری چه DMFC و چه DHFC، بهترین گزینه برای جایگزینی فنآوریهای باتری لیتیمی که گمان میرود قابلیت آنها جهت ارائه توان مورد نیاز و زمان اجرا برای نسل جدید وسایل الکترونیکی محدود است، میباشند. مزیت کلیدی پیلهای سوختی این است که برخلاف باتریها میتوانند تا زمان تأمین منبع سوخت بهصورت مداوم برق تولید کنند. این مزیت، گزینهای باارزش و ضروری برای سازندگان قطعات و تجهیزات اصلی (OEM) و نیز پذیرش آن توسط مصرفکنندگان میباشد.
از جنبه سرمایه گذاری، فنآوریهای پیلسوختی مینیاتوری، فواید عملیاتی قابلتوجهی نسبت به فنآوری موجود با قیمتی قابل رقابت و فاکتورهای مورد نیاز به لحاظ دوام عرضه میکنند. مسائل و مشکلات باقیمانده در زمینه تهیه و ذخیرهسازی سوخت، مشکلی قانونی و نه فنی است. نیاز مصرفکنندگان بهعنوان عامل تعیینکننده نهایی، موفقیت و پذیرش هر دو فنآوری DMFC و DHFC برای جایگزینی باتریها را تضمین مینماید."
4- پروفایلهای شرکتی
در این بخش، بر چند شرکت معدود توسعهدهنده پیلسوختی که در 12 ماه گذشته پیشرفتهای قابلملاحظهای در این زمینه دستیافتهاند، تمرکز میشود. قطعاً این لیست، جامع و فراگیر نخواهد بود.
شرکت Antig، فنآوری پیلسوختی پلیمری: شرکت تایوانی Antig چند محصول جدید در سال گذشته توسعه داد. این محصولات شامل سیستم 5 واتی ’Blade‘، سیستم 25 واتی ’Cube‘و سیستم 50 واتی ’Brick‘ است. این شرکت پیش از این بر توسعه استک پیلسوختی در محدوده توانی 3 تا 5 وات، متمرکز بود.
هسته مرکزی این سیستمها، استک H2PowerChip شرکت Antig است که داراي یک معماری بدیع میباشد. شرکت Antig استکهای خود را به سازندگان سیستم میفروشد تا از آنها در ساخت سیستمهای توان استفاده گردد. سیستم توان پیلسوختی ساخته شده سپس مستقیماً به مصرفکنندگان نهایی فروخته میشود و یا به شرکتهای دیگر ارسال میگردد.
شرکت Antig همچنین خدمات ارتقای کارایی سیستم و استک پیلسوختی را به شرکتهایی که در جستوجوی نوع خاصی از راهحل پیلسوختی هستند، ارائه میدهد. این شرکت در آوریل 2008 اعلام کرد، موافقت آزمایشگاههای بیمهگر (UL: Underwriters Laboratories) را برای استک H2PowewrChip خود بهدست آورده است. بنا به ادعای Antig، این استک اولین استک در نوع خود است که تأیید UL برای استفاده در پیلهای سوختی متانولی جهت بهکارگیری در تجهیزات الکترونیکی قابلحمل را کسب کرده است.
شرکت CMR Fuel Cells، فنآوری پیلسوختی پلیمری: شرکت انگلیسیCMR Fuel Cells، توسعهدهنده استکهای پیلسوختی با چگالی توان بالا برای کاربردهای الکترونیکی قابلحمل است و کانون توجه و تمرکز آن بر پیلهای سوختی متانولی مستقیم میباشد. این شرکت در حال توسعه استکهای DMFC با هزینه پایین و چگالی توان بالا برای آن دسته از کاربردهای توانی قابلحمل که زمان کار طولانیتر دارند مانند لپتاپها و شارژرهای مستقل از شبکه برق است.
شرکت CMR در ژولای 2007 اعلام کرد با شرکت سامسونگ SDI، پیمان توسعه غیرانحصاری (JDI) امضا کرده است که امکان همکاری مشترک دو شرکت در ساخت یک نشاندهنده (demonstrator) سیستم پیلسوختی متانولی را فراهم میسازد. این شرکت همچنین یک همکاری غیرانحصاری با شرکتهای Xaar و Solvay بهمنظور توسعه مشترک فرایند تولید یک مرحلهای جهت انبوه استکهای پیلسوختی کامل ثبت کرده است. شرکت CMR یک سیستم DMFC در حال کار را در نمایشگاهFC EXPO که فوریه 2008 در توکیو برگزار شد، نمایش داد.
در ماه مارس این شرکت، پیمان همکاری مشترک خود و Acta جهت سرعت بخشیدن به روند توسعه پیلهای سوختی قلیایی را اعلام نمود. این توافق در ابتدا به هماهنگسازی فعالیتهای این دو شرکت میپردازد و انتظار میرود به فعالیتهای توسعه مشترک بیشتری بیانجامد که در آن کاتالیستها و محصولات شرکت Acta در ساخت استکهای پیلسوختی CMR مورد استفاده قرار گیرند.
شرکت فنآوریهای پیلسوختی Horizon، فنآوری پیلسوختی پلیمری: هوریزن (Horizon) یک شرکت توسعهدهنده سیستمهای پیلسوختی پلیمری کوچک در کشور سنگاپور است؛ اما مقر اصلی آن در شهر شانگهای چین قرار دارد. این شرکت، تجربه موفق فروش تجاری خودروی اسباببازی’h-racer‘ و جایگاه سوختگیری هیدروژنی مینیاتوری را در کارنامه فعالیتهای خود دارد و قصد دارد با مساعدت شرکت چینی Wah Shing، سیستمهای پیلسوختی خود را در بدنه خودروهای اسباببازی یکپارچه کند.
هوریزن در ژنویه 2008 مشارکت استراتژیک دیگر خود را که این بار با شرکت International Corgiو با هدف توسعه و بازاریابی یک خودروی اسباببازی جدید و مجهز به پیلسوختی پلیمری بود، اعلام کرد. این شرکت، محصولات پیلسوختی متعددی توسعه داده است و در ماه ژانویه 2008 از ژنراتور برق قابلحمل جدید خود با نام "HydroPak" که 20 وات توان پیوسته و 500 وات توان پیک دارد، پردهبردای کرد. این محصول یک کارتریج فعال شده توسط آب (water-activated) است و میتوان از آن برای هر دو فنآوری پیلهای سوختی هوریزن و فنآوری ذخیرهسازی On-demand هیدروژن شرکت میلنیومسل استفاده کرد. قیمت خردهفروشی این سیستم 400 دلار است و با هر کارتریج یکبار مصرف که 20 دلار قیمت دارد، میتوان یک کامپیوتر لپتاپ را 8 تا 10 بار شارژ کرد. شرکت هوریزن همچنین عضو دو کنسرسیوم درحال توسعه خودروهای هوایی بدون سرنشین (UAVs) با عملکرد بالا میباشد.
شرکت IdaTech، فنآوری پیلسوختی پلیمری: شرکت IdaTech که توسعهدهنده پیلهای سوختی پلیمری برای کاربردهای کوچک و قابلحمل است، 12 ماه پرحادثه را پشتسر گذاشت. مهمترین حادثه این دوره، موفقیت IdaTech در بازار سرمایهگذاری موقت (Alternate Investment Market: AIM) در شهر لندن است که در آگوست 2007 برگزار شد. از دیگر رویدادهای قابلتوجه این شرکت در این مدت، میتوان به ثبت دومین قرارداد IdaTech با مرکز تحقیق و توسعه و مهندسی الکترونیک مخابراتی ارتش ایالات متحده با ارزش تقریبی 55/2 میلیون دلار اشاره کرد. این قرارداد بهمنظور توسعه بیشتر ژنراتور پیلسوختی تاکتیکی 3 کیلووات جهت استفاده از سوخت جت و دیزل منعقد شد. شکلگیری چند معادله توزیع با سه شرکت در امریکای جنوبی و آسیای جنوب شرقی، توسعه یک سیستم خالصسازی هیدروژن در مقیاس بزرگ با همکاری شرکای ژاپنی، پیگیری امضای یک قرارداد چندساله و ساخت یک کارخانه تولید جدید در شهر Tijuana مکزیک با ظرفیت تولید 3000 واحد در سال، اهم فعالیتهای این شرکت در 12 ماه گذشته محسوب میشود. لازم به توضیح است، تمامی ظرفیت کارخانه جدید IdaTech به تولید پیلهای سوختی قابلحمل اختصاص داده شده است؛ اما این شرکت قصد دارد چند نوع پیلسوختی نیروگاهی بزرگ برای عرضه به بازار ارتباطات دوربرد و توان پشتیبان بسازد.
شرکت Jadoo Power Systems، فنآوری پیلسوختی پلیمری: واحد توان پیلسوختی شرکت Jadoo با نام N-Gen در ژانویه 2007 از طرف مجله Electronics Products بهعنوان محصول سال انتخاب شد. شرکت Jadoo در ماه مارس به قراردادی مشترک با شرکت میلنیومسل پیوست تا برای نیروی هوایی ایالات متحده یک سیستم توان پیلسوختی که ویژه استفاده در پروازهای aeromedical evacuation طراحی شده باشد، توسعه دهد. در آگوست 2007 این شرکت اعلام کرد که Velocity Venture Capital یک استک را برای این منظور پیدا کرده است. باوجود آنکه ارزش دقیق این سرمایهگذاری اعلام نشده است، اما مسلم است که بزرگترین قرارداد منعقد شده توسط Velocity است و این در حالیست که این شرکت معمولاً بین 100 هزار تا یک میلیون دلار در شرکتها سرمایهگذاری مینماید. بودجه این سرمایهگذاری توسط شرکت Jadoo برای افزایش تولید استفاده میشود.
شرکت میلینیومسل، فنآوری هیدروژن On-Demand: شرکت میلینیومسل که در ایالت نیوجرسی امریکا واقع شده است در این مدت به توسعه فنآوری (HoD) Hydrogen On demand خود ادامه داد. مهمترین دستاورد توسعه این شرکت در سال گذشته، انعقاد قراردادی به ارزش تقریبی 5 میلیون دلار با شرکت هوریزن برای توسعه مشترک سیستم توان قابلحمل HydroPak بود. از دیگر موارد توسعه این شرکت میتوان تأمین سرمایه از سوی مرکز ملی علوم ساخت (NCMS)؛ قرارداد توسعه قابلیتها و عملکرد کاتریجهای سوخت HoD برای سیستمهای توان کنونی و آتی سرباز که با آزمایشگاه تحقیقاتی نیروی هوایی ایالات متحده (AFRL) امضا شد؛ برقراری ارتباط با شرکت (KDS) Kuchera Defense Systems بهمنظور یکپارچهسازی فنآوری پیلسوختی میلینیومسل در سیستمهای KDS، احداث یک کارخانه که در آن کاتریجهای سوخت HoD با همکاری شرکت DOW Chemical و مؤسسه Edison Welding توسعه داده شوند و انجام مالکیت کامل Gecko Energy Technologies از طریق ادغام با یکی از شرکتهای تابعه آن را نام برد.
شرکت MTI MicroFuel Cells، فنآوری پیلسوختی متانولی مستقیم: خبرگزاری رویترز در مارس 2007 تعلیق برنامه نظامی محصول پیلسوختی MTI بهعلت فقدان فرصتهای سرمایهگذاری و فروش را اعلام کرد. علاوهبر این، شرکت MTI، 20 درصد از کل نیروهای کاری مشغول در امر خرید یا فروش پیلسوختی خود را کاهش داد و همچنین پست رئیس مأمور عملکردی را حذف کرد تا شاید امکان تخصیص منابع بیشتر به برنامه پیلسوختی مصرفکننده خود را فراهم سازد. انتشار این اخبار تا آوریل 2007 ادامه یافت و در این ماه، وزارت انرژی ایالات متحده تأمین اعتبار MTI را که بخشی از هزینه برنامه مشترکی را که موقتاً در سال 2006 بهحال تعلیق در آمده بود، اعلام کرد. از شاخصترین موارد و اخبار مربوط به MTI در این مدت میتوان به موارد زیر اشاره کرد: تشکیل برنامه مشترک با Trident Systems (سازنده حسگرهای میدانی ارتش) در بخشی از تلاش برای آنکه جایگاه MTI Micro در بازار مصرفکننده را به بازارهای نظامی با توان پایین سوق دهد؛ احداث یک خط تولید پایلوت جدید در شعب این شرکت در آلبانی؛ اعلام تبادل سهام از سوی NASDAQ که بهموجب آن، MTI در مناقصه ناموفق بوده است و در آخر، پردهبرداری از یک Grip دوربین دیجیتال جدید و تلفنهمراه مدل مجهز به سیستم پیلسوختی Mobion در نمایشگاه FC EXPOکه فوریه 2008 در توکیو برگزار شد.
شرکت Neah Power Systems، فنآوری پیلسوختی متانولی مستقیم: این شرکت، پیلهای سوختی مینیاتوری را برای کامپیوترهای لپتاپ و تجهیزات ارتباطات الکترونیکی قابلحمل نظامی و غیر نظامی توسعه میدهد. شرکت Neah Power آزمایشهای مقدماتی معماری استک پیلسوختی برنامه توسعه نمونه اولیه پیلسوختی خود را بهعهده گرفته است. این شرکت در سال 2007 یک bridge loan به ارزش 55/1 میلیون دلار از شش سرمایهگذار رسمی بهمنظور کمک به پرداخت بدهیهای خود دریافت کرده است.
شرکت PolyFuel، فنآوری پیلسوختی متانولی مستقیم: در آوریل 2007 این شرکت که یک توسعهدهنده غشای قابلحمل است بهوسیله اداره نشانهای تجاری و ثبت اختراعات ایالات متحده، 2 مورد ثبت اختراع با موضوع فنآوری پیلسوختی بنیادی منتشر کرد. این دو مورد ثبت اختراع به بحث شیمی پشتوانه غشاهای پیلسوختی PolyFuel که پلیمرهای بر پایه هیدروکربن است، مربوط میگردد. شرکت PolyFuel در اواخر سال 2004 قراردادی به ارزش 3 میلیون دلار با وزارت انرژی ایالات متحده منعقد کرده بود تا به روند توسعه منابع تغذیه پیلسوختی برای تلفنهای همراه کمک کند؛ اما اجرای این پروژه بهدلیل مشکلاتی در بودجه DOE تا اواخر سال 2006 بهتعویق افتاد و شرکت PolyFuel در سال 2007، مبلغ 2 میلیون دلار بودجه در این باب از DOE دریافت کرد.
از موارد توسعه و پیشرفت PolyFuel در این سال میتوان موارد زیر را برشمرد: جایزه 2 میلیون دلاری پژوهشگاه ملی استانداردها و فنآوری ایالات متحده (NIST) برای پروژه 2 ساله توسعه یک غشای low-crossover جدید جهت استفاده در پیلهای سوختی قابلحمل؛ اجرای چهارمین مرحله از نقشهراه 5 مرحلهای این شرکت در تولید یک ماژول توان لپتاپ PC در حال کار (fully functioning) که به مدیریت آب در پیلسوختی مربوط میشد.
شرکت SFC Smart Fuel Cell، فنآوری پیلسوختی متانولی مستقیم: فروش محصولات این شرکت آلمانی در 12 ماه گذشته بیش از 100 درصد رشد داشته است. شرکت SFC راهحلهای توان سیار بر پایه فنآوریهای پیلسوختی را ارائه میدهد و فروش آن در سال 2007 به 3/14 میلیون یورو رسید؛ در حالیکه در سال 2006 رقمی در حدود 7 میلیون یورو بود. این افزایش فروش تا حد زیادی بهوسیله solid uptake سیستمهای پیلسوختی EFOY این شرکت مربوط میشود و 29 سازنده موتور خانگی تاکنون این فنآوری را پذیرفتهاند. بهعلاوه، شرکت SFC قراردادهای توسعه جدیدی با سازمانهای دفاعی آلمان و ایالات متحده در خصوص سیستمهای توان قابلحمل Power Manager منعقد کرده است. این شرکت همچنین چند سفارش از کشورهای مختلف اروپا در ماههای نوامبر و دسامبر 2007 برای در مجموع 1100 پیلسوختی EFOY دریافت کرد. از این تعداد پیلسوختی، 300 واحد در سه ماهه پایانی سال 2007 تحویل داده شد و 800 واحد نیز در سال 2008 ارسال میشود. ارزش کلی این سفارشات در حدود 8/1 میلیون یورو است.
شرکت توشیبا، فنآوری پیلسوختی متانولی مستقیم: این شرکت بزرگ ژاپنی در سال 2007 توسعه محصولات الکترونیکی قابلحمل مجهز به DMFC خود را ادامه داد و در ماه فوریه از نمونه اولیه هدفونی که در آن، پیلسوختی متانولی و مخزن سوخت متانول در یکی از گوشیهای تلفن جاسازی شده بود، پردهبردداری کرد. بنا به ادعای توشیبا، این دستگاه میتواند با تنها 5 میلیلیتر متانول به مدت 10 ساعت آهنگ پخش کند. توشیبا در ماه اکتبر مدلی از media unit خود با نام "Gigabeat" را در نمایشگاه وسایل الکترونیکی Ceatec که در توکیو برگزار شد، نمایش داد. این محصول میتواند با 10 میلیلیتر متانول به مدت 10 ساعت کار کند و کارآیی آن بهتر از باتریهای متداول است. مدلی از این وسیله که در نمایشگاه Ceatec نمایش داده شد با مدلی که قرار است در سال 2008 بهصورت تجاری عرضه شود، فاصله زیادی ندارد.
شرکت توشیبا تلاش زیادی برای طراحی یک فلاسک سوختگیری متانول کرد تا به محصولی قابل رقابت با سایر وسایل قابلحمل طراحی شده دست یابد. این فلاسک برای سوختگیری لپتاپها، تلفنهایهمراه و media unit های مجهز به DMFC استفاده میشود.
بروزرسانی : چهارشنبه 23 اردیبهشت 1388 ساعت: 9:41